السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )

135

تفسير الميزان ( فارسي )

و چه بعد از مرگشان چه از طرق عامه از رسول خدا ( ص ) و از طرق خاصه از آن حضرت ، و از امامان اهل بيت ( ع ) بيش از آن است كه بتوان شمرد . و در مجمع از ابى عبد اللَّه ( ع ) در باره معناى « اواب » روايت كرده كه فرمود : اواب به معناى كسى است كه بسيار توبه مىكند ، و متعبدى است كه همواره از گناه به سوى خدا باز مىگردد « 1 » . و در تفسير عياشى از ابى بصير از امام صادق ( ع ) آورده كه فرمود : اى ابا محمد بر شما باد به ورع و اجتهاد و اداى امانت و راستگويى و حسن معاشرت با هر كس كه با شما همنشين است و طول دادن سجده ، كه اينها از سنتها و روش توابين اوابين است ، آن گاه ابو بصير اضافه كرد كه اوابين همان توابيناند « 2 » . مؤلف : و نيز از ابو بصير از آن حضرت روايت شده كه در تفسير آيه فرموده : توابين - عبادتپيشگانند « 3 » . و در الدر المنثور است كه ابن ابى شيبه و حناد از على بن ابى طالب ( ع ) روايت كرده كه گفت : وقتى كه سايه ميل كرد و ارواح به استراحت پرداختند ( يعنى هنگام عصر ) حوائج خود به درگاه خداى تعالى ببريد كه آن ساعت ، ساعت اوابين است ، آن گاه خواند * ( « فَإِنَّه كانَ لِلأَوَّابِينَ غَفُوراً » ) * « 4 » . و نيز در همان كتاب آمده كه ابن حريز از على بن الحسين ( رضى اللَّه عنه ) روايت كرده كه به مردى از اهل شام فرمود : آيا قرآن خوانده اى ؟ عرض كرد : بلى ، فرمود : آيا در باره بنى اسرائيل نخوانده اى كه فرمود * ( « وَآتِ ذَا الْقُرْبى حَقَّه » ) * ؟ مرد گفت : مگر شما از آنهائيد كه خدا امر كرده حقشان داده شود ؟ فرمود : آرى « 5 » . مؤلف : اين روايت را تفسير برهان از صدوق و او به سند خود از امام ( ع ) و ثعلبى در تفسير خود از سدى از ابن ديلمى از آن جناب آورده‌اند « 6 » . و در تفسير عياشى از عبد الرحمن بن حجاج نقل كرده كه گفت : من از امام صادق ( ع ) در باره اين آيه پرسيدم كه مىفرمايد : * ( « وَلا تُبَذِّرْ تَبْذِيراً » ) * در جوابم فرمود : هر كس هر خرجى در غير اطاعت خدا كند مبذر است ، و هر خرجى كه در راه خدا كند در آن

--> ( 1 ) مجمع البيان ، ج 6 ، ص 410 . ( 2 و 3 ) تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 286 ، ح 44 و 42 . ( 4 و 5 ) الدر المنثور ، ج 4 ، ص 176 . ( 6 ) تفسير برهان ، ج 2 ، ص 415 ، ح 3 و 4 .